Afgelopen jaren heeft de Zoetermeerse politiek hard gewerkt om de samenspraak te verbeteren. Kadernota’s, leidraden, wijzers, protocollen: allerlei documenten zijn in het leven geroepen om de samenspraak te verbeteren. Ook is er een groep opgericht om samenspraaktrajecten van feedback te voorzien. Helaas lijken alle procedures, documenten en debatten de samenspraak niet drastisch te verbeteren. In haar fanatieke ijver om samenspraak te verbeteren is men te ver doorgeschoten.
De gemeente is er voor haar inwoners en niet andersom. Bij het nemen van besluiten is het daarom goed dat inwoners geïnformeerd worden en dat er naar inwoners geluisterd wordt. In sommige gevallen is het zelfs mogelijk dat inwoners en organisaties direct input leveren voor- of meewerken aan de oplossing van een maatschappelijk probleem. Het zijn immers niet ambtenaren of politici, maar de inwoners van Zoetermeer die de stad het beste kennen. Door tijdsdruk of risico’s voor de openbare veiligheid kan het voorkomen dat samenspraak beperkt, of zelfs helemaal niet mogelijk is. In dat geval willen wij dat de gemeente helder communiceert, zodat inwoners een goed beeld krijgen van wat de gemeente van plan is. Dat geldt overigens ook als er niet aan alle wensen kan worden voldaan. Immers ontstaan er teleurstellingen zodra inwoners andere verwachtingen van samenspraak hebben dan de gemeente. Verwachtingsmanagement is in het geval van samenspraak altijd een belangrijke kwestie.
De ervaring leert dat niet elke inwoner zich geroepen voelt om deel te nemen aan een samenspraaktraject. Een onderwerp raakt ze onvoldoende, of ze zijn tevreden met het voorgestelde beleid. Dit betekent niet dat die inwoners niet meer mee tellen. Tegelijkertijd zien we, als een onderwerp mensen raakt, dat sommige inwoners zich helemaal inwerken in een onderwerp en sterke gesprekspartners worden. Een hele mooie ontwikkeling, met een kleine valkuil: als een kleine, energieke groep mensen zoveel invloed kan bereiken dat de mening van andere betrokkenen niet meer wordt gehoord, dan schiet samenspraak zijn doel voorbij. De gemeente dient volgens de VVD het belang van iedere inwoner en mag dus niet de grote zwijgende meerderheid negeren. Als dat gebeurt ontstaat alleen een verbinding met een kleine groep mensen en niet met de hele stad.
Voor de VVD zijn verwachtingsmanagement en het luisteren naar de zwijgende meerderheid belangrijke factoren die samenspraak tot een succes maken. Dit zijn ook de punten waar de VVD op heeft ingezet afgelopen debatten over samenspraak. In de (inmiddels vele) documenten die over samenspraak geschreven zijn vinden we deze principes ook terug.
Het is nu tijd om de principes die we hebben bedacht te gaan gebruiken. Het praten en schrijven oversamenspraak moet nu voorbij zijn; het is tijd om samenspraak te doen. Niet de ingewikkelde documenten en procedures, maar de basis van samenspraak moeten hierbij voorop staan: de verbinding tussen inwoners en bestuur.
Mede daarom herhalen wij ook de uitnodiging aan al onze sympathisanten: Mocht u ons op iets willen wijzen of een keer met ons van gedachten willen wisselen dan bent u van harte uitgenodigd om contact op te nemen met de fractie of met een van de raads- of commissieleden.
